Categories

പ്രകൃതിയുടെ വൈരുദ്ധ്യാത്മകത

പ്രകൃതിയുടെ വൈരുദ്ധ്യാത്മകത


തന്നെ നിലനിര്‍ത്തുന്ന ഈ ഭൂമിയെയും പുഴയെയും വൃക്ഷത്തെയും കാറ്റിനെയുമെല്ലാം ആരാധിക്കാന്‍ മനുഷ്യനെ അന്ന് പ്രേരിപ്പിച്ചത് കേവലം പ്രകൃതിയോടുള്ള ഭയം കൊണ്ടുമാത്രമാണെന്ന യുക്തിവാദബോധം പൂര്‍ണ്ണമായും ലാഭേച്ഛയുള്ള ‘യൂറോപ്യന്‍ മനുഷ്യനെ’ മാനവികതയുടെ മാതൃകയാക്കിയതുകൊണ്ടാവാം.


marxism-nature-


എസ്സേയ്‌സ് / ഷഫീക്ക് എച്ച്


”എന്നെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വൈരുദ്ധ്യവാദത്തെ പ്രകൃതിക്കുമേല്‍ അടിച്ചേല്‍പ്പിക്കുന്നതിന്റെ പ്രശ്‌നം ഉദിക്കുന്നേയില്ല, മറിച്ച് പ്രകൃതിയില്‍ അതിനെ കണ്ടെത്തുകയും പ്രകൃതിയില്‍ നിന്ന് അതിനെ വികസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടതിന്റെ പ്രശ്‌നമാണ്.”
-എംഗല്‍സ്, ഡൂറിങ്ങിനെതിരെ

ഈ വിശാലമായ ഭൂമി അത്രയൊന്നും വിശാലമല്ല എന്നും വിശാലഹൃദയനെന്ന് ഖ്യാതികേട്ട മനുഷ്യജീവി അത്രയൊന്നും വിശാലഹൃദയനല്ല എന്നും ഇന്ന് നാം തിരിച്ചറിയുന്നുണ്ട്. ഈ ഭൂമിയും അതിലെ മലനിരകളും പുഴയും കായലും കടലും എന്നു വേണ്ട ഓരോ കഴഞ്ച് സ്ഥലവും ഓരോ ആവാസ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്.

ഭൂമിയിലെ ഓരോ ജീവനും വിലപ്പെട്ടതാണ്. ഒന്ന് മറ്റൊന്നിനോട് പൂരകമാകാത്തതായി ഈ പ്രകൃതിയില്‍ ഒന്നും തന്നെയില്ല എന്നത് മതകീയമായ വിധിവിലക്കല്ല; വൈരുദ്ധ്യാത്മകമായ ഉള്‍ക്കാഴ്ചയാണ്. പരസ്പരം കൊണ്ടും കൊടുത്തും കൊണ്ടാണ് ഇതിലെ ഓരോ അംഗങ്ങളും, അത് ജൈവികാംഗങ്ങള്‍ മാത്രമല്ല അജൈവികാംഗങ്ങള്‍ വരെയും, നിലനില്‍ക്കുന്നത്.

ഇത്തരുണത്തില്‍ പ്രകൃതി വൈരുദ്ധ്യാത്മകമായാണ് നിലനില്‍ക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടാണ് സവിശേഷ വികാസമാര്‍ജിച്ച പദാര്‍ത്ഥമായ മനുഷ്യമസ്തിഷ്‌ക്കത്തില്‍ നിന്നും നിര്‍ഗമിക്കുന്ന ബോധത്തിലും വൈരുദ്ധ്യാത്മക വിചിന്തനരീതി ഉള്ളടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. ഇവിടെയാണ് പ്രകൃതി ദാര്‍ശനികമായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നത്.

fish

തീര്‍ച്ചയായും വൈരുദ്ധ്യാത്മകമായ ഒരു ഉള്‍ക്കാഴ്ചയോടെയല്ലാതെ പ്രകൃതിയും ജീവജാലങ്ങളും വിശിഷ്യ മനുഷ്യനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ നോക്കിക്കാണാനാവുമോ എന്ന കാര്യം സംശയമാണ്. പ്രകൃതിയെ ദൈവമായി കണ്ടിരുന്ന പുരാതന പ്രകൃത്യാരാധനയില്‍ ഈ ബന്ധം നമുക്ക് കാണാന്‍ കഴിഞ്ഞേയ്ക്കും.

തന്നെ നിലനിര്‍ത്തുന്ന ഈ ഭൂമിയെയും പുഴയെയും വൃക്ഷത്തെയും കാറ്റിനെയുമെല്ലാം ആരാധിക്കാന്‍ മനുഷ്യനെ അന്ന് പ്രേരിപ്പിച്ചത് കേവലം പ്രകൃതിയോടുള്ള ഭയം കൊണ്ടുമാത്രമാണെന്ന യുക്തിവാദബോധം പൂര്‍ണ്ണമായും ലാഭേച്ഛയുള്ള ‘യൂറോപ്യന്‍ മനുഷ്യനെ’ മാനവികതയുടെ മാതൃകയാക്കിയതുകൊണ്ടാവാം.

എന്നാല്‍ ഇന്നും നിലനില്‍ക്കുന്ന ഗോത്രങ്ങളും ഗോത്രസംസ്‌കാരത്തിന് പ്രകൃതിയോടുള്ള മമതയും മേല്‍പറഞ്ഞ യുക്തിബോധത്തെ, ‘പ്രബുദ്ധതയുടെ മനുഷ്യനെ’, കൈയ്യൊഴിയാന്‍ നമ്മെ നിര്‍ബന്ധിതനാക്കുന്നു.

പ്രകൃതിയില്‍ തിരിച്ചിടപ്പെടുന്നതില്‍ ഏറ്റവും കഴിവാര്‍ജിച്ച ഒരു ജീവിവര്‍ഗമെന്ന നിലയില്‍ മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ കൂടുതല്‍ പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന് തോന്നുന്നു.

പ്രകൃതിയില്‍ തിരിച്ചിടപ്പെടുന്നതില്‍ ഏറ്റവും കഴിവാര്‍ജിച്ച ഒരു ജീവിവര്‍ഗമെന്ന നിലയില്‍ മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ കൂടുതല്‍ പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന് തോന്നുന്നു. പലപ്പോഴും പരിസ്ഥിതി ചിന്തകള്‍ മനുഷ്യനെ പരിസ്ഥിതിക്കഭിമുഖമാക്കി നിര്‍ത്തിക്കൊണ്ടാണ് വിലയിരുത്തലുകള്‍ നടത്തിയിട്ടുള്ളത്.

പാരിസ്ഥിതിക വിനാശത്തിന് കാരണഹേതുവെന്ന നിലയില്‍ മൊത്തം മനുഷ്യരെയും പരിസ്ഥിതിക്ക് പുറത്ത് നിര്‍ത്തി വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോള്‍ സ്വാഭാവികമായും പരിസ്ഥിതിയും മനുഷ്യനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ ഏകപക്ഷീയമായി നോക്കിക്കാണുന്നതിലേയ്ക്ക് ചെന്നെത്തും.

‘പരിസ്ഥിതി’ എന്ന പദപ്രയോഗം തന്നെ വാസ്തവത്തില്‍ മനുഷ്യകേന്ദ്രീകൃതമാണ്. (ഈ ലേഖനത്തിലും ആ പദം തന്നെ ഉപയോഗിക്കേണ്ടിവരുന്നുണ്ട്. എങ്കിലും അതിന്റെ ഈ പരിമിതിയെ മറികടക്കേണ്ടതുണ്ട്). പ്രകൃതിയില്‍ നിന്നും മനുഷ്യനെ പിളര്‍ത്തിമാറ്റുന്ന ഒന്നാണിത്. വിശകലനത്തിന് സൗകര്യപ്രദമായിത്തീരേണ്ട ഒരു പദം ദാര്‍ശനിക പ്രതിബന്ധമായിത്തീരുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.

പ്രകൃതിയെയും മനുഷ്യനെയും പിളര്‍ത്തി മാറ്റിക്കൊണ്ടല്ല പ്രകൃതി സംരക്ഷണം നടത്തേണ്ടത്, മറിച്ച് പ്രകൃതിയും മനുഷ്യനും തമ്മിലുള്ള വൈരുദ്ധ്യാത്മക ബന്ധത്തെ, കൊടുക്കല്‍ വാങ്ങലുകളെ ഉറപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ്, ഒരു ‘പ്രാകൃതമനുഷ്യനെ’ സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ടാണ്. ഇനിയുള്ള ഏതൊരു വിപ്ലവവും ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു ‘പ്രാകൃതമനുഷ്യനിലേയ്ക്കുള്ള പ്രയാണമാണെന്ന്’ തല്‍ക്കാലത്തേയ്ക്ക് പറഞ്ഞുവെയ്ക്കട്ടെ.

">multipage-toc-383582-->
Page 1 of 41234
Tagged with: | |